The following look-up table shows the literal English translations of the individual words you may
find in the "Personal Occupation" column. These are more specific than the generalised occupation
in English, referred to in the Challenges in Translating Occupations and shown in search results.
The primary source for the translations shown in the table is the concise version of the
first edition of the "Geiriadur Prifysgol
Cymru" - A Dictionary of the Welsh Language -
produced by The University of Wales Centre for Advanced Welsh and Celtic Studies,
at Llyfrgell Genedlaethol Cymru / National Library of Wales, Aberystwyth.
Use the following "NAVIGATION KEYS" as shortcuts to
go to the first letter of the Welsh word you want to look up.
They are listed in order using the English alphabet, not the Welsh one:
for example, an occupation starting with "Ch" appears between "Ce" and "Ci".

 |
 |
 |
 |
 |
 |
 |
 |
| WELSH WORD(S) |
ENGLISH EQUIVALENT(S) |
WHEN USED OR MUTATION |

 |
| A |
 |
A | And | before a consonant |
| Ac | And | before a vowel |
 |
Adeiladu | Building, Constructing |
| Adeiladwaith | Architecture |
| Adeiladydd | Builder, Architect |
| Adeiliadu | Building, Constructing |
| Adeiliadydd | Builder, Architect |
| Adgyweiris | Repairing |
| Adgyweiriwr | Repairer |
| Adref | Home |
| Ail | Second |
| Alaf | Herd of cattle |
| Alcan | Tin |
| Alcanwr | Tinworker |
| Allan o waith | Out of work |
| Allan o wasanaeth | Out of service |
| Allan waith | Out of work |
| Am | For, About |
| Amaeth | Ploughman |
| Amaethio | Farming, Cultivating |
| Amaethwr | Farmer, Ploughman | male |
| Amaethwraig | Farm-wife | female |
| Amaethydd | Farmer | male |
| Amaethyddes | Farmer | female |
| Amaethyddiaeth | Agriculture |
| Amaethyddol | Agricultural |
| Amaethyddwr | Farmer |
| Amryn | Miscellaneous |
| Amrywiol | Miscellaneous |
| Amser | Time |

|
| An |
 |
Analluog | Unable, Incapable |
| Anardystiedig | Uncertificated | (e.g. Teacher) |
 |
Annibynnol | Independent |
| Ar | On |
| A'r | And the |
| Ar ol | After |
| Arddwr | Ploughman, Husbandman, Farmer |
| Aredig | Ploughing |
| Arferol | Normal |
| Argraffur | Engraver |
| Argraphydd | Engraver |
| Arloeswr | Rubbler |
| Arolygu | Supervising |
| Arolygwr | Inspector, Superintendent |
| Arolygydd | Overseer, Supervisor |
| Arwerthwr | Auctioneer, Seller, Merchant |
| Asiedydd | Joiner |
| Astudiwr | Student |
| At | At, Towards |
| Atal | Check |
| Atgyweiris | Repairing |
| Atgyweiriwr | Repairer |
| Athraw | Teacher | male |
| Athrawes | Teacher | female |
| Athrofaol | Academic, Collegiate |

|
| B |
 |
Bachgen | Boy |
| Bara | Bread |
 |
Bensiwn | Pension | mutated from | Pension |
| Berdoneg | Piano | mutated from | Perdoneg |
| Blwydd-dal | Pension |
| Blwydddol yn hen | On age pension |
| Bobl | Nation, Public | mutated from | Pobl |
| Brawd | Brother |
| Bresennol | Present | mutated from | Presennol |
| Briffordd | Highway, (Main) Road, Street | mutated from | Priffordd |
| Bugail | Shepherd |
| Busnes | Business | mutates to | Fusnes |
| Bwyswr | Weigher | mutated from | Pwyswr |
| Bydwraig | Midwife |
| Byrddio, (Ty) | Boarding (House) |
 |
| Ca |
 |
Cariwr | Carrier |
| Carreg | Stone |
 |
Cartref | Home | mutates to | Gartref |
| Cartrefol | Homely | mutates to | Gartrefol |
| Cartwr | Carter |
| Ceffylau | Horses | mutates to | Geffylau |
| Ceidwad | Keeper |
| Cerbydau | Coaches |
| Cerbydwr | Wagoner, Coachman |
| Cerrig | Stone | mutates to | Gerrig |
| Cerrynt | Road, Path |
| Certiwr | Carter |
| Certmon | Carter (horses) |

|
| Ch |
 |
Chwaer | Sister |
| Chwarel | Quarry |
 |
Chwarelwr | Quarryman |
| Chwarelwyr | Quarrymen |
| Cigydd | Butcher |
| Clerigwr | Clergyman | | |
| Cludydd | Porter, Carrier | mutates to | Gludydd |
| Coed | Wood | see also under 'Saer coed' |
| Coediwr | Forester |
| Coedwigwr | Forestry worker |
| Coedwr | Forester, Woodman |
| Cogyddes | Cook |
| Copr | Copper |
| Crefft | Handicraft | mutates to | Grefft |
| Creigiwr | Quarryman (rock face) |
| Cribwr | Wool carder |
| Crydd | Shoemaker, Cobbler | mutates to | Grydd |
| Crysau | Shirts |
| Cwarelwr | Quarryman |
| Cwyswr | Ploughman |
| Cyffredin | General | mutates to | Gyffredin |
| Cyffredinol | General | mutates to | Gyffredinol |
| Cyfrwywr | Saddler |
| Cyhoeddus | Public |
| Cymorth | Assistance, Support |
| Cyn- (prefix) | Former |
| Cynghor | Council |
| Cynorthwyo | Helping |
| Cynorthwyol | Assisting |
| Cynorthwys | Helping |
| Cynorthwywr | Helper |
| Cysodydd | Compositor |

|
| D |
 |
Dal | Payment | mutated from | Tal |
| Dan y ddaer | Underground | mutated from | Tan y ddaer |
 |
Ddyddiol | Daily | mutated from | Dyddiol |
| Defaid | Sheep, Ewes |
| Derbyn | Receiving |
| Deuluaidd | Domestic | mutated from | Teuluaidd |
| Dilledydd | Tailor |
| Dilyn | Attend |
| Dim | No, Any (i.e., None) |
| Dodrefn | Furniture | see also under 'Saer dodrefn' |
| Dyddiol | Daily | mutates to | Ddyddiol |
| Dyledswyddau | Duties |
 |
| E |
 |
Eglwys | Church |
| Elfennol | Elementary |
 |
Esgidiau | Boots, Shoes |
 |
| F |
 |
Ferch | Daughter | mutated from | Merch |
| Fewn cyrraedd | Within reach (i.e. Local) |
 |
Ffarm | Farm |
| Ffarmwr | Farmer | male |
| Ffarmwraig | Farmer | female |
| Fferm | Farm |
| Ffermwr | Farmer | male |
| Ffermwraig | Farmer | female |
| Ffermwyr | Farmers |
| Ffordd | Road |
| Ffordd fawr | Main road |
| Ffyrdd | Roads |
| Fusnes | Business | mutated from | Busnes |

|
| Ga |
 |
Galwedigaeth | Occupation |
| Ganolraddol | Secondary | mutated from | Canolraddol |
 |
Garddwr | Gardener |
| Garddwr | Gardener |
| Garddwriaeth | Gardening |
| Gartref | Home, At home | mutated from | Cartref |
| Gartrefol | Homely | mutated from | Cartrefol |
| Geffylau | Horses | mutated from | Ceffylau |
| Geneth | Girl |
| Gerrig | Stone | mutated from | Cerrig |
| Glo | Coal |
| Glowr | Collier, Coal-miner |
| Glowyr | Colliers, Coal-miners |
| Gludydd | Porter, Carrier | mutated from | Cludydd |
| Gof | Blacksmith |
| Gof gwlad | Village blacksmith |
| Gof haearn | Blacksmith |
| Gof pedoli | Shoe smith |
| Gofalu | Taking care |
| Golchi | Washing |
| Golchwraig | Washerwoman, Laundress |
| Grefft | Handicraft | mutated from | Crefft |
| Grydd | Shoemaker, Cobbler | mutated from | Crydd |

|
| Gw |
 |
Gwagenwr | Wagoner |
| Gwaith | Work | mutates to | Waith |
 |
Gwartheg | Cattle |
| Gwas | Servant |
| Gwasanaeth | Service, Employment | mutates to | Wasanaeth |
| Gwasanaethu gartref | Minister's servant |
| Gwasanaethwr | Servant | mutates to | Wasanaethwr |
| Gwehydd | Weaver |
| Gweini | Attending Minister |
| Gweinidog | Minister |
| Gweithio | Working | mutates to | Weithio |
| Gweithir | Working |
| Gweithis | Worker |
| Gweithiwr | Worker | male |
| Gweithwraig | Worker | female |
| Gwerthu | Finding buyers |
mutates to | Werthu |
| Gwlad | Village, Country |
| Gwlan | Wool |
| Gwlanen | Flannel |
| Gwneuthirw | Maker | mutates to | Wneuthirw |
| Gwneuthurwr | Maker | mutates to | Wneuthurwr |
| Gwniadferch | Seamstress |
| Gwniadreg | Seamstress |
| Gwniadwraig | Seamstress, Needlewoman |
| Gwniadyddes | Embroiderer |
| Gwnio | Sewing |
| Gwraig | Wife | mutates to | Wraig |
| Gyda | With |
| Gyffredin | General | mutated from | Cyffredin |
| Gyffredinol | General | mutated from | Cyffredinol |

|
| H |
 |
Haearn | Iron |
| Heddgeidwad | Policeman |
 |
Helpiwr | Helper |
| Helpwr | Helper |
| Helwriaeth | Game |
| Hen | Old |
| Henaint | Old age pension |
| Holl | Full |
| Holltwr | Splitter |
| Hurwraig | Charwoman |
| Hwsmon | Farm bailiff |
 |
| I |
 |
I | To |
| I'r | To the |
 |
| L |
 |
Labrwr | Labourer |
| Labrwyr | Labourers |
 |
Laethdy | Dairy | mutated from | Llaethdy |
| Lechi | Slate | mutated from | Llechi |
| Llaeth | Milk |
| Llaethdy | Dairy | mutates to | Laethdy |
| Llaethferch | Milkmaid |
| Llaethwr | Milkman |
| Llaethwraig | Milkmaid |
| Llafurwr | Labourer |
| Lle | Site |
| Llechan | Slate |
| Llechi | Slate | mutates to | Lechi |
| Lletywr | Lodging house keeper, Innkeeper | male |
| Lletywraig | Lodging house keeper, Innkeeper | female |
| Llong | Ship |
| Llythyrdy | Post Office |

|
| M |
 |
Mab | Son |
| Maen | Stone |
 |
Malwr | Breaker |
| Maen | Stone |
| |
| Masiwn | Stonemason |
| Masnachwr | Shopkeeper, Merchant, Dealer | male |
| Masnachwraig | Shopkeeper | female |
| Meistr | Master, Head | male |
| Meistres | Mistress, Head | female |
| Melinydd | Miller |
| Merch | Daughter | mutates to | Ferch |
| Mewn | In, Inside |
| Mewn cyrraedd | Within reach (i.e. Local) |
| Moch | Pigs |
| Moddion | Means |
| Morwr | Mariner |
| Morwyn | Maid |
| Mwnwr | Miner |
| Myfyriwr | Student | male |
| Myfywraig | Student | female |
 |
| N |
 |
Naddwr | Cutter |
| Nai | Nephew |
 |
Neilltuo | Retiring |
| Nyddwr | Spinner |
 |
| O |
 |
O | Of, From |
| O'r | Of the, From the |
 |
Olwynwr | Wheelwright |

|
| P |
 |
Pensiwn | Pension | mutates to | Bension |
| Perdoneg | Piano | mutates to | Berdoneg |
 |
Plastrwr | Plasterer |
| Plentyn | Child |
| Plwm | Lead |
| Plwyf | Parish |
| Plwyfol | Parish |
| Pobl | Nation, Public | mutates to | Bobl |
| Pobydd | Baker |
| Porthwr | Cowman |
| Preifat | Private |
| Prentis | Apprentice |
| Presennol | Present | mutates to | Bresennol |
| Priffordd | Highway, (Main) Road, Street | mutates to | Briffordd |
| Pwyswr | Weigher | mutates to | Bwyswr |
 |
| R |
 |
Ran | Part | mutated from | Bension |
| Rhan | Part | mutates to | Rhan |
 |
| S |
 |
Saer | Craftsman, Artisan |
| Saer cerrig | Stonemason |
 |
Saer coed | Carpenter |
| Saer dodrefn | Cabinet maker |
| Saer maen | Stonemason |
| Saer troliau | Cartwright |
| Sefydledig | Established | | |
| Siop | Shop |
| Siopwr | Shopkeeper | male |
| Siopwraig | Shopkeeper | female |
| Sir | County |
| Sirol | County |
| Stwff | Stuff |

|
| T |
 |
Tafarnwr | Publican, Innkeeper | male |
| Tafarnwraig | Publican, Innkeeper | female |
 |
Tal | Payment | mutates to | Dal |
| Tan y ddaer | Underground | mutates to | Dan y ddaer |
| Te | Tea |
| Teiliwr | Tailor |
| Teuluaidd | Domestic | mutates to | Deuluaidd |
| Teuluyddes | Housewife |
| Tip | Tip |
| Tir | Land |
| Toi | Roof |
| Torri | Cutting |
| Trafaelu | Travelling salesman |
| Troliau | see under 'Saer troliau' |
| Trwsiwr | Repairer |
| Ty | House, Home |
| Tyaidd | Domestic, Family |
| Tyddyn | Smallholding |
| Tyddynwr | Crofter | male |
| Tyddynwraig | Crofter | female |
| Tyrchwr | Mole-catcher |
 |
| W |
 |
Waith | Work | mutated from | Gwaith |
| Wasanaeth | Service, Employment | mutated from | Gwasanaeth |
 |
Wasanaethwr | Servant | mutated from | Gwasanaethwr |
| Wedi | After |
| Weithio | Working | mutated from | Gweithio |
| Werthu | Finding buyers |
mutated from | Gwerthu |
| Wneuthirw | Maker | mutated from | Gwneuthirw |
| Wneuthurwr | Maker | mutated from | Gwneuthurwr |
| Wraig | Wife | mutated from | Gwraig |

|
| Y |
 |
Y | The | before a consonant |
| Ym | In | before an 'M' or 'Mh' |
 |
Ymneilltuo | Retired |
| Ymweliad | Visit |
| Ymwelydd | Visitor |
| Yn | In | except before 'M','Mh' or 'Ng' |
| Yng | In | before an 'Ng' |
| Yr | The | before a vowel |
| Ysgol | School |
| Ysgolor | Scholar |
| Ystad | Estate |
| Ystrad | Valley |
| Yswiriaeth | Insurance |
 |
|